کارگاه مطالعات بنیادی تابستان 97 : در خدمتم ارباب!(1 مرداد 1397)

کارگاه مطالعات بنیادی تابستان 97 : در خدمتم ارباب!
تکنولوژی، واقعاً چیست؟ یک ابزار برای رفاه بشر؟ همین؟!
عنوان کارگاه: (سه جلسه ای)
در خدمتم ارباب!!
دبیر: 
دکتری فلسفه ی علم و فناوری – دانشگاه صنعتی شریف

تکنولوژی، واقعاً چیست؟ یک ابزار برای رفاه بشر؟ همین؟!
اگر بخواهم برای تکنولوژی یک شخصیت کارتونی در نظر بگیرم، آن را به غول چراغ جادوی علاء-الدین تشبیه می کنم که از یک چراغ زرین اما عتیقه و قدیمی بیرون آمده و نیم تنه ی پایینی آن در هاله ای از ابرهای تیره و به هم فشرده ی دودآلود فرو رفته و نیم تنه ی بالایی آن، یک شتر – گاو – پلنگِ انسان نمایی است که دست به سینه ایستاده و چشم در چشم من دوخته است و با صدای نخراشیده و هولناک خود به من می گوید: در خدمتم ارباب! 
اما، آیا چنین موجود بی سر و تهی، واقعاً در خدمت من است و من ارباب او هستم؟ چه چیزی این غول بی شاخ و دم را وادار می کند که در خدمت من باشد؟ اصلاً، اگر روزی این موجود ناشناخته و سحرآمیز، کمی پا را از گلیم خود فراتر بگذارد و ... !!
بیایید به این موضوعات فکر نکنیم. همین که چنین نوکر توانمندی داریم که می تواند آرزوهای رنگ رنگ ما را برآورده کند، کافی است. هر روز من تعریف جدیدی برای "رفاه" خودم ارائه می کنم و این غول بیچاره هم دست به کار می شود و از هر طریق ممکن، برای من ابزارهای جدیدی می سازد تا به تمایلات مدنظر خودم دست پیدا کنم. دیگر چه فرق می کند که این غول از کجا آمده و چطور این کارها را انجام می دهد. 
اصلاً چرا باید فکر کنم که این فرآیندِ تمام نشدنی برای تولید و بازتعریف رفاه از این طریق، ممکن است به چه سرانجامی ختم شود؟ 
همین که من چنین امکانی دارم که هر روز به فضای جدیدی برای رفاه مادی خودم فکر کنم، یعنی باید به آن فکر کنم. همین که این غول دست به سینه ایستاده است تا من دستور جدیدی صادر کنم، خب، یعنی باید دستور جدیدی صادر کنم!. همین که این غول می تواند از طرق مختلف برای من آرزوها و تمایلات جدیدی بسازد، من هم باید این فضای جدید از تمایلات را در ذهن خودم بسازم. اصلاً، این که چنین چراغ سحر آمیزی و چنین غول توانمند و ناشناخته ای وجود دارد، باید آن را به کار گرفت وگرنه ... و چندین و چند "باید" دیگر... 
حالا با هم به این عبارتی که غول قصه ی ما مدام تکرار می کند فکر کنید: در خدمتم ارباب!! 
راستی، این "باید" ها، واقعاً یعنی او در خدمت من است؟ یا من در ...
بازگشت به صفحه اصلی